Τάκης Θεοδωρόπουλος 22.09.2026
Την περασμένη Κυριακή η Κωνσταντίνα Βαρσάμη είχε προσκεκλημένο στην εκπομπή της στον ΣΚΑΪ τον Ιωσήφ-Ζοζέφ Σηφάκη. Επιστήμων, βραβευμένος με το βραβείο Τούρινγκ, το λεγόμενο και Νομπέλ της πληροφορικής, ο κ. Σηφάκης μίλησε για την τεχνητή νοημοσύνη, το πιο πρόσφατο τοτέμ της τεχνολογίας, μια από τις αποδείξεις ότι στις τελευταίες δεκαετίες ο πολιτισμός μας παράγει τεχνολογία εις βάρος της παραγωγής δημιουργικής σκέψης. Ιδού λοιπόν που η τεχνολογία μπορεί να παράγει νοημοσύνη. Είναι όμως η τεχνητή νοημοσύνη μια νοητική επεξεργασία του όντος που επιτρέπει στη συνείδηση να αναλάβει την ευθύνη της ύπαρξης; – απλουστεύω αναγκαστικά. Κατά τον κ. Σηφάκη, η νοημοσύνη του ChatGPT είναι αυτή των ανθρώπων που συνέταξαν τα κείμενα που χρησιμοποιήθηκαν για την εκμάθησή του. Συμπέρασμα: η τεχνητή νοημοσύνη δεν παράγει σκέψη. Απαντώντας στις θεωρίες συνωμοσίας που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να υπερβεί τη φυσική νοημοσύνη και να καταλάβει τον κόσμο –παλιά φαντασίωση–, ο κ. Σηφάκης αποκλείει την προοπτική. Θα εμπιστευόσασταν ποτέ την τεχνητή νοημοσύνη ως γιατρό σας; Οχι, διότι ο άνθρωπος γιατρός έχει συναίσθηση της ευθύνης απέναντι στον ασθενή και σε περίπτωση λάθους μπορεί να τιμωρηθεί. Την τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορείς να την καταδικάσεις σε φυλάκιση.
Επισήμανε έναν κίνδυνο ο οποίος, εκτός των άλλων, είναι παρών. Και αφορά κυρίως την εκπαίδευση. Είναι ο κίνδυνος να ενισχύσει τη νωθρότητα του εγκεφάλου μας, κοινώς να αντικαταστήσει τη σκέψη με την «ετοιμοπαράδοτη γνώση». «Είμαστε εκ φύσεως νωθροί», λέει ο κ. Σηφάκης. Και αναζητούμε την ευκολία. Μια σχεδόν οργουελιανή υπόθεση όπου η κοινωνία παραδίδεται στην τεχνητή νοημοσύνη, όχι επειδή είναι ανώτερη από τη δική της, αλλά επειδή την απαλλάσσει από το βάρος της σκέψης. Οι σχέσεις μου με την τεχνητή νοημοσύνη είναι μάλλον κακές. Την έχω χρησιμοποιήσει μόνο για συνταγές μαγειρικής στο air fryer, το είδος της σοφίας που υπερβαίνει τις δυνατότητες του νου μου. Δεν είμαι τεχνοφοβικός. Και όπως είπε ο κ. Σηφάκης, η τεχνολογία εξαρτάται από τον τρόπο που τη χρησιμοποιεί ο άνθρωπος. Παραμένω καχύποπτος απέναντι σε οποιοδήποτε τεχνούργημα ενθουσιάζει τα πλήθη επειδή προσφέρει έτοιμες απαντήσεις σε ερωτήματα που τις προϋποθέτουν. Και έχω καταλάβει ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι αδύνατον να θεραπεύσει τη φυσική ανοησία. Ελπίζω, αν και αμφιβάλλω, ότι οι σοφοί του υπουργείου Παιδείας θα αντιληφθούν το πρόβλημα. Αν και η εισαγωγή της τεχνητής νοημοσύνης στην εκπαίδευση είναι η φυσική συνέχεια του συστήματος της παπαγαλίας το οποίο χειρίζονται με τόση αποτελεσματικότητα οι διδάσκοντες. Ετσι θα γλιτώσουμε και από το κόστος των βιβλίων που εκτυπώνονται για να καταστραφούν.
