Υπάρχουν δεκάδες επίσημες θρησκείες και σέχτες μέσα σε καθεμιά. Υπάρχει κι ένα είδος σχιζοφρένειας που τις κρατά ξεχωριστές και ανταγωνιστικές ενώ κηρύττουν και λατρεύουν τον ένα Θεό.
Μερικοί στοχαστές βλέπουν σαν ενωτική λύση τον πανενθεϊσμό. Άλλος αυτός κι άλλος ο πανθεϊσμός, ο οποίος βλέπει τον Θεό να γίνεται το σύμπαν και να ενυπάρχει σε κάθε μέρος του. Ο πανενθεϊσμός δηλώνει έναν διπολικό Θεό ή μια Θεϊκή Δύναμη που είναι υπερβατική και παραμένει αμετάβλητη πριν, σε όλη τη διάρκεια της εμφάνισης της δημιουργίας και μετά την κατάλυσή της, μα μια άποψή της γίνεται και ενυπάρχει σε κάθε μέρος της. Αυτή η θεώρηση λύνει όλες τις μεγάλες διαφορές των επίσημων θρησκειών. Μα οι προκαθήμενοι δεν την υιοθετούν.
Στον Χριστιανισμό, ο θεός γενικά θεωρείται σχεδόν υπερβατικός, ο Ουράνιος Πατήρ των πλασμάτων και Δημιουργός των πάντων. Μα υπάρχουν πολλά άλλα στοιχεία που υπαινίσσονται την εμμενή παρουσία και συμμετοχή Του στον εκδηλωμένο κόσμο. Η Αγία Τριάδα είναι ένα από αυτά και η ενσάρκωση του Υιού ως άνθρωπος (Κατά Ιωάννη 1.14). Το μυστήριο της θείας Μετάληψης (όπου παίρνει ο πιστός το σώμα του Χριστού στη μορφή άρτου και οίνου) αντανακλά ή συμβολίζει την παρουσία του Θείου στον κόσμο. Μετά, ορισμένοι μύστες – ο Διονύσιος Αρεοπαγίτης, ο Μάιστερ Έκχαρτ κ.α. – εμπειράθηκαν τη Θεία Παρουσία στον διαλογισμό τους. Έτσι πολλοί θεολόγοι πλέον διδάσκουν αυτήν τη θεώρηση ως ορθή άποψη του Χριστιανισμού. (βλ. R. Rohr The Universal Christ, M. Borg Meeting Jesus Again.)
Το ορθόδοξο Ισλάμ τονίζει τη θεώρηση tawhid που είναι η (πίστη στην) ενότητα με τον Αλλάχ, μα συγχρόνως πρεσβεύει την πλήρη υπερβατικότητά Του σε βαθμό που να απαγορεύει την απεικόνισή Του σε οποιαδήποτε μορφή (εκτός την ονομασία Αλλάχ). Αλλά υπάρχουν και ορισμένοι αξιοσέβαστοι (Σούφι) μύστες σαν τον Ibn Arabi (1165-1240) και τον Rumi (1207-1273) που ύμνησαν τη γειτνίαση στον Θεό, τόσο την υπερβατική όσο και την παρουσία Του στον γνωστό μας κόσμο. Ο Άραμπι έγραψε: «Αν δηλώνεις μόνο την υπερβατική άποψη, Τον περιορίζεις. Αν δηλώνεις την εμμενή του στον κόσμο άποψη, Τον προσδιορίζεις. Πρέπει να γνωρίζεις και τις δύο για να είσαι πραγματικός Ιμάμης σε κατανόηση.»
Στον Ιουδαϊσμό, επίσης ο Θεός Γιαχβέ είναι υπερβατικός κι εντελώς ξεχωριστός από τον εκδηλωμένο κόσμο. Αλλά στη διδασκαλία της Καμπάλα, που δίνει τη μυστική άποψη του Ιουδαϊσμού, η Ουσία του Θεού είναι διάχυτη στη δημιουργία και συγχρόνως ξεχωριστή. Η θεώρηση του Ein Sof, η απέραντη και ανεπίγνωστη άποψη του Θεού υπαινίσσεται την παμπαρουσία του και στον κόσμο. Είναι και οι sefirot, οι θείες εκπορεύσεις που λειτουργούν ως γέφυρες μεταξύ του Απεριόριστου και του Περιορισμένου.
Η πανενθεϊστική θεώρηση βρίσκεται στον κλάδο Mahayana του Βουδισμού με το Σώμα της Αλήθειας dharma-kaya, που είναι η άμορφη πραγματικότητα ή το ανεκδήλωτο Δυναμικό πληρότητας στο κενό śunyatā, και η συνειδητοποίησή του από τον άνθρωπο επιφέρει τη φώτιση και λύτρωση.
Η πανενθεϊστική θεώρηση ανιχνεύεται και στον Ταοϊσμό, στο Shinto της Ιαπωνίας, τον Νεο-Κομφουκισμό της Κίνας και άλλες θρησκείες. Μα η πιο καθαρή διατύπωσή του είναι στο φιλοσοφικό σύστημα Βεδάντα του Ινδουισμού, ο οποίος όμως είναι ένα συνονθύλευμα θρησκευμάτων και λατρειών. Το Μπράχμαν είναι η Πρωτουσία, Πρωταρχή και Πρωταιτία των πάντων, άμορφο, αμετάβλητο, αιώνιο, απερινόητο. Το Σύμπαν, οι κόσμοι, τα πλάσματα όλα, είναι μια προβολή Του που επιστρέφει και συγχωνεύεται πίσω στην Πρωτουσία Του. Ο Άτμαν, ο ενσυνείδητος Εαυτός του ανθρώπου, είναι ίδιος (μια σπίθα, μια σταγόνα της Ουσίας Του) με το Μπράχμαν. Έτσι, ενώ εμμένει αμετάβλητο με ύψιστη νοημοσύνη και άπειρο δυναμικό, συγχρόνως είναι ο έσχατος Εαυτός του ανθρώπου, αθέατος θεατής.
Με βάση τον πανενθεϊσμό, θα μπορούσαν όλες οι θρησκείες να συγχωνευθούν ή να εναρμονίζονται και να συνεργάζονται για τη βελτίωση των λαών όπως και κάθε ανθρώπου. Δεν το κάνουν όμως, προτιμώντας τα περιοριστικά δόγματα, τις τελετουργίες και τις άκαμπτες παραδόσεις τους – ως η μόνη αληθινή θρησκεία με τον μόνο αληθινό Θεό. (Εξαιρείται, φυσικά, η φιλοσοφία Βεδάντα.)
Πέραν τούτου, όμως, η προσκόλληση στη θρησκεία/λατρεία μου των φανατικών οπαδών και, βέβαια, ιεραρχών, κρύβει τη στενότητα στόχασης, συναισθήματος και πίστης αφενός, και αφετέρου, την προσκόλληση στην εξουσία των προκαθημένων. Έτσι δεν θα υπάρξει το εμπνευσμένο και γενναίο βήμα προς συμφιλίωση κι ενότητα.
