Παιδεία

Παιδεία

από τον Νικόδημο

1. Διάφορες διεθνείς εκθέσεις τα τελευταία χρόνια δείχνουν την Ελλάδα αγκυροβολημένη πολύ χαμηλά στους πίνακες αξιολόγησης στον τομέα της Παιδείας.

Έγινε μια προσπάθεια με τον Νόμο Διαμαντοπούλου (που εξαφανίστηκε αυτή η κυρία;) να βελτιωθούν τα ΑΕΙ. Αλλά οι πανεπιστημιακοί λύσσαξαν διότι περικόπτονταν πολλά προνόμια και έμπαιναν φραγμοί στη διαφθορά. Έτσι αντί βελτίωση βλέπουμε βαθύτατο βάλτωμα.

Οι αξιωματούχοι του υπουργείου δείχνουν απίστευτή ατολμία ενώ οι συντεχνίες των πανεπιστημιακών (και των άλλων καθηγητών) επιστρατεύουν τις μαφίες των αναρχοαριστερών “σπουδαστών” για να διαιωνίζουν τα δικά τους (συνδικαλιστικά) προνόμια, τον νεποτισμό, τη διαφθορά και το χάος.

Τα φαινόμενα της ανομίας και συνδιαλλαγής είναι μια λαμπρότατη αντανάκλαση στον χώρο της παιδείας από το ευρύτερο πελατειακο καθεστώς στην αποτρελαμένη Πολιτεία μας (πολιτικάντηδων, κομμάτων και επιτήδειων ψηφοφόρων).

Μόνο στη χώρα μας υπάρχει τόση ακαθαρσία στους χώρους των ΑΕΙ – και στο μυαλό αλλά και στα κτήρια. Πουθενά αλλού δεν υπάρχει η πρακτική επιθέσεων συμμοριών από μάγκες και χούλιγκαν σε καθόλα νόμιμες διαδικασίες εντός των ΑΕΙ – όπως εκλογές ή συνεδριάσεις καθηγητών.

2. Οι πανεπιστημιακοί –δηλαδή όλοι οι καθηγητές αυτού του επιπέδου- φροντίζουν για τα κεκτημένα και προνόμια τους. Δεν θα περίμενε κανείς κανένα πραγματικό ενδιαφέρον για βελτίωση. Αλλά το υπουργείο; Και αυτός ο ανεκδιήγητος κ. Αρβανιτόπουλος, νυν υπουργός, και οι σύμβουλοί του;
Ασφαλώς υπάρχουν πολλές εξαιρέσεις, άνθρωποι και τμήματα ολόκληρα που σιωπηλά ή φωναχτά μάχονται για βελτίωση και δίνουν όση γνώση μπορούν στις άθλιες συνθήκες που έχουν επικρατήσει και χειροτερεύουν χρόνο με τον χρόνο. Δυστυχώς, οι πολλοί δεν τους μιμούνται και δεν αποτελούν αυτές οι λιγοστές εκλάμψεις τον κανόνα.

Είναι παράξενο πως οι “προοδευτικοί”, που θα φέρουν ανάπτυξη και εξύψωση πνευματική και υλική (;!), δεν αντιλαμβάνονται τις βασικές αρχές της παιδείας. Κι εδώ αναφέρω δύο πράγματα.

Πρώτον, το να διδάσκεις σε οποιοδήποτε επίπεδο είναι σίγουρα ένα από τα μεγαλύτερα λειτουργήματα του ανθρώπου: δεν είναι δουλειά! Ο δάσκαλος που κοιτά πρώτα τον μισθό, τις διακοπές και τα κεκτημένα του, καλύτερα να βρει άλλη απασχόληση.

Δεύτερον, χωρίς άριστη Παιδεία δεν θα υπάρξει ποτέ ανάπτυξη σε οποιοδήποτε τομέα εκτός της διαφθοράς. Παντού και πάντοτε είναι η γνώση που υποκινεί τη δράση. Οι πολίτες κάνουν τεράστιες θυσίες να βοηθήσουν τα παιδιά τους να σπουδάσουν αλλά αυτές δυστυχώς πάνε χαμένες λόγω κυβερνητικής δειλίας και αναρχοαριστερής μοχθηρίας.

Επαναλαμβάνω – δίχως γνώση δεν μπορεί να υπάρξη ανάπτυξη.

3. Υπάρχει μια τρίτη άποψη έξω από το υλικά ωφελιμιστικό πλαίσιο.

Ο Πλάτων δίδασκε πως υπάρχουν δύο είδη γνώσης. Το ένα είναι το ωφελιμιστικό που είναι το γενικό κι ευρύτατα πια εδραιωμένο σύστημα παντού. Αυτό παράγει καλούς επιστήμονες (εκτός από την Ελλάδα και άλλες μπανανίες όπου το σύστημα έχει σακατευθεί) σε κάθε κλάδο – φιλόλογους, φυσικούς, μουσικούς, αρχαιολόγους, αρχιτέκτονες, χημικούς κλπ κλπ. Το άλλο είναι το πνευματικό που οδηγεί τον άνθρωπο σε ανώτερο επίπεδο οντότητας έτσι που να έχει την υπέρτατη Αυτογνωσία και να περνά στην αθανασία.

Μπορεί αυτό το δεύτερο να μας φαίνεται αερολογία, αλλά, πρέπει να περισυλλογιστούμε σοβαρά το γιατί ακόμα και σε χώρες που έχουν υιοθετήσει πληρέστατα το ωφελιμιστικό σύστημα και ακμάζουν τεχνολογικά και οικονομικά, εκεί επίσης ακμάζουν η διαφθορά και η εγκληματικότητα.

Αυτή τη διάκριση στα δύο είδη γνώσης κάνει και η Βεδική Παράδοση στην αρχαία Ινδία υποδείχνοντας πως τελικά το υλικά ωφελιμιστικό σύστημα θα καταρρεύσει αν δεν φωτίζεται από την πνευματική γνώση.

Και ο Μαρσίλιο Φιτσίνο, δάσκαλος του Λορέντζου Μεγαλοπρεπούς κι ένας από τους πρωτεργάτες της Αναγέννησης στη Φλωρεντία δίδασκε τα ίδια. Ναι, μπορείς να έχεις γνώσεις πολλές, πλούτη άφθονα κι εξουσία μεγάλη, έγραψε, μα μόνο η σοφία, η πνευματική γνώση, θα σου δείξει πως να χρησιμοποιείς αυτές τις δυνάμεις ορθά, ακόμα και για υλικά οφέλη.

4. Η πνευματική γνώση διδάσκει και απαιτεί την εφαρμογή των μεγάλων αρετών – εντιμότητα, δικαιοσύνη φιλαλήθεια, μέτρο στις απολαύσεις κλπ.

Οι αρετές αναφέρονται και στα σχολεία και στις οικογένειες. Και γονείς και δάσκαλοι συμβουλεύουν – “Μη λες ψέματα• να δείχνεις δικαιοσύνη…” κλπ. Αλλά βέβαια οι ίδιοι σπάνια εφαρμόζουν τις συμβουλές που δίνουν –  κυρίως για να έχουν οι ίδιοι την ησυχία τους.

Αυτή η διδασκαλία πρέπει να φροντίζει επίσης να εφαρμόζονται τα διδάγματα. Και αυτό γίνεται μόνο με επανάληψη κι επιμονή!

Εδώ δυστυχώς υπάρχει μεγάλη αδυναμία κι έλλειψη. Το ωφελιμιστικό είδος παιδείας σίγουρα παράγει καλούς επιστήμονες και ανάπτυξη σε πολλές κατευθύνσεις – αλλά και πολλές ανεπιθύμητες, όπως η ρύπανση. Το πνευματικό είδος παράγει άριστους ανθρώπους. Χωρίς αυτούς, ένα έθνος θα σέρνεται σακατεμένο από ένα χάλι σε χειρότερο.

2 Comments

  1. Ανώνυμος

    Είναι δυνατόν να διθαχθεί αποτελεσματικά η "πνευματική" γνώση χωρίς προηγουμένως να έχει εδραιωθεί η "ωφελιμιστική";
    Στην Ελλάδα οι δείκτες δείχνουν υστέρηση στην αποτελεσματική διδασκαλία και αφομοίωση της "ωφελιμιστικής" γνώσης, η οποία είναι ήδη καλά εδραιωμένη στη Β. Ευρώπη και Β. Αμερική.
    Μήπως εκεί θα έπρεπε να στοχεύσουμε πρώτα και στη χώρα μας;

    1. Νικόδημος

      Αγαπητέ μου,
      Ευχαριστώ για το σχόλιο!

      Αναμφίβολα υστερούμε σχεδόν σε όλες τις θετικές απόψεις της ζωής. Οι Ευρωπαίοι του βορρά είναι οπωσδήποτε καλύτερα οργανωμένοι, εκδηλώνουν λιγότερη διαφθορά κι έχουν πολύ καλύτερα προγράμματα παιδείας. Αναφέρομαι στην Αυστρία, Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, Ολλανδία και Σκανδιναβία. Στη διπλανή μας Ιταλία συντηρούν άψογα τα όμορφα κτήρια (ακόμα και στη Βουλγαρία) και τα χωριά τους. Διότι αυτοί οι λαοί, παρά τους διάφορους πολέμους τους (μερικοί εμφύλιοι), δεν είχαν Οθωμανική κατοχή για 300 χρόνια, ούτε χρησιμοποίησαν ως αντίδοτο στη μιζέρια τους την προσφυγή σε κατάπτυστο εγωισμό και την αλαζονεία περί αρχαίων προγόνων (εξαίρεση ο Μουσολίνι και οι μελανο-φασίστες του). Είχαν παραδόσεις ζωντανές περί δικαίου που παραδόξως προήλθαν από βαθειά μελέτη των αρχαίων μας προγόνων και της χριστιανικής ηθικής. Για μας το ένα είναι κούφιος κομπασμός και το άλλο υποκρισία.

      Ο Πλάτωνας, ο Αριστοτέλης, οι Πυθαγόρειοι κλπ καθώς και τα Ευαγγέλια και οι Πατέρες της Εκκλησίας, χωρίς ποτέ να αγνοούν την ωφελιμιστική γνώση τόνιζαν το γεγονός πως ο άνθρωπος είναι πρωτίστως ον πνευματικό. (Απλά, το σώμα θα εκτελέσει αυτό που σκέφτεται ή δείχνει ο νους και ο νους σκέφτεται και κατευθύνει ανάλογα με τις αξίες που κρατά το πνεύμα μας.) Στον Μεσαίωνα, που εμείς λοιδορούμε ως “μαύρο, καταπιεστικό, απάνθρωπο”, εδραιώθηκαν οι πνευματικές αρχές που έγιναν συστήματα διακυβέρνησης, δικαιοσύνης, εμπορίου και γενικής συμπεριφοράς – στα μοναστήρια, στις αυλές βασιλέων όπως ο Καρλομάγνος, στους καθεδρικούς ναούς (της Chartres κλπ) και στα πρώτα Πανεπιστήμια (Oxford, Bologna κλπ). Εμείς, αφού κατασπαραχτήκαμε μεταξύ μας κατά την Επανάσταση του 1821 και σωθήκαμε χάρη στην επέμβαση των ξένων (Ναβαρίνο), φροντίσαμε να δολοφονήσουμε τον Καποδίστρια μόλις άρχισε να θεμελιώνει ένα σύστημα δίκαιης διακυβέρνησης.

      Τα συστήματα των ξένων δομήθηκαν από μεγάλους ανθρώπους που είχαν γαλουχηθεί με τις πνευματικές αξίες του Πλάτωνα κλπ. Δυστυχώς και σε αυτές τις χώρες έχει τώρα πια εισδύσει ο ιός της ανεντιμότητας και της διαφθοράς – όπως βλέπουμε και από την παράλυση των Ευρωπαίων πολιτικών που δεν προωθούν πια την ιδέα της Ενότητας και από τα σκάνδαλα που ξεσκεπάζονται όλο και πιο συχνά σε όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες..

      Μόνο η επιστροφή στην πνευματική γνώση μπορεί να αναχαιτίσει αυτή την οικουμενική κατρακύλα, η ανάπτυξη της αρετής ως δικαιοσύνη κι εντιμότητα, φιλαλήθεια, αλληλεγγύη και φροντίδα για τους άλλους και σωφροσύνη. Όποιο σύστημα κι αν επιχειρήσουμε να οργανώσουμε, αν οι άνθρωποι προτιμούν να είναι ανέντιμοι και απατεώνες, το σύστημα θα κλατάρει. Οπωσδήποτε, μερικές απόψεις της ωφελιμιστικής παιδείας μπορούν να βελτιωθούν – όχι όμως σε βαθμό που θα κάνει μεγάλη διαφορά.

      Αφού ο άνθρωπος, άσχετα με τη βαθύτατη διαφθορά και διάλυση που βλέπουμε γενικά γύρω μας, είναι πρώτιστα πνευματικό όν, η πνευματική γνώση και παιδεία πρέπει να μπαίνει πρώτη. Αυτό σημαίνει πως πρέπει να βρεθούν έντιμοι, σώφρονες και φιλαλήθεις άνθρωποι με τις απαραίτητες περγαμηνές που θα εκπαιδεύσουν εμάς τους υπόλοιπους. Αλλιώς, η κατάσταση θα χειροτερεύει.

      Τέτοιοι άνθρωποι σήμερα είναι δυσεύρετοι. Εξυπνάκηδες κι επιτήδειοι απατεώνες υπεραφθονούν.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may also like

618. Φιλοσοφία: Επιβίωση μέσω αυταπάρνησης

Η αφήγηση αυτή από το διαδίκτυο είναι παράξενη